Doğal dürbün, kozmik bir kavşakta bebek galaksiyi bulur
22 Nisan 2021

Hiç kuş gözlemciliği denediniz mi? Bir kuş ağacın çok yukarısında veya çok uzaktaysa, rengini veya şeklini net olarak görmek zorlaşır ve o zaman o küçük canlıyı daha büyük ve net görebilmek için bir dürbüne ihtiyacınız olabilir. Bunun nedeni, bir nesne bizden ne kadar uzaklaşırsa, onu görmemiz o kadar zor olur.


Gökbilimciler de aynı zorlukları yaşıyor: Çok uzaktaki galaksiler ve yıldızlar daha küçük ve daha sönük göründükleri için içlerinde ne olduğunu görmek de son derece zorlaşmaktadır. Uzaya ne kadar uzağa bakarsak, ışığın bize ulaşması zaman aldığı için (300.000 km / s'lik inanılmaz bir hızla gitse bile!) "bir o kadar çok geçmişi görürüz". Bilim adamları, küçük ve sönük galaksilerin çoğunun Büyük Patlama'ya daha yakın oluşmuş olabileceğine inanıyor.

Bir araştırma ekibi, RXCJ0600-z6 adlı çok uzak ve küçük bir galaksinin ışığını görmeyi başardı.Bu galaksi evren neredeyse daha bir milyon yaşındayken doğmuştur (bu gün evren 14 milyon yaşındadır). Bilim adamları gözlemlerinde Atacama Büyük Milimetre / milimetre-altı Dizisini (ALMA) kullanmışlar bunun yanında da "doğal dürbün" niteliğinde olan,  RXCJ0600-2007 galaksi kümesinin kütleçekimsel mercekleme etkisini kullanarak da doğal teleskopğtan büyük yardım almışlardır.

Bu galaksi kümesi gökbilimcilerin bile tahmin edemiyeceği bir büyüklükte, Güneş'in kütlesinin bin trilyon katı kadar inanılmaz derecede büyüktür, dev doğal bir mercek veya bir büyüteç olarak da düşünebiliriz (videodaki gibi).

Bu kütleçekimsel mercekleme etkisi, RXCJ0600-z6 bebek galaksisinin ışığını büyütmeye yardımcı oldu. Galaksi görüntülerde kütleçekimsel merceklemeden dolayı bükülmüş göründüğünden dolayı gökbilimciler gökadanın gerçek şeklini "yeniden yapılandırmak" ve mercekleme etkisini ortadan kaldırmak için Hubble Uzay Teleskobu gibi diğer büyük teleskoplardan gelen verileri kullandılar.

Başka ne bulduklarını biliyor musun? Baktıkları bu genç galaksinin adeta bir eğlence parkındaki atlı karınca gibi döndüğünü gözlemlediler.

Bu oldukça tuhaf çünkü genç galaksilerdeki gaz belirli bir yönde hareket etmez, neredeyse bir kümesdeki korkmuş tavuk gibi rastgele hareket eder. Gökbilimciler ilk kez bu kadar zayıf bir ışıkla bir bebek galaksinin iç hareketini görebiliyorlar.


Araştırmacılar, bu galaksinin nasıl çalıştığını daha iyi anlamanın onlara galaksi evrimi ve erken Evren hakkında önemli ipuçları verebileceğini umuyorlar. Bu da hepimizi Büyük Patlamaya bir adım daha yaklaştıracak.

İlginç Gerçekler

Bilim insanları kütleçekimsel mercekleme etkisini ilk defa 1919 Mayıs'ta bir güneş tutulması sırasından gözlemlemiş ve Einstein'ın ünlü genel görelilik teorisinin doğru olduğunu kanıtlamışladır.  Brezilya'nın kuzeydoğusunda ve Príncipe adasında (Afrika'nın batı kıyısı açıklarında) Sobral olarak bilinen bir yerde de bir ekip araştırmacı aynı tutulmayı gözlemlemiş ve Toros takımyıldızındaki yıldızların Güneş'in kütleçekimi etkisi nedeniyle tam olarak olması gereken yerde olmadığını görmüşlerdir, bu da kütle çekimsel mercekleme etkisinin bir sonucudur.


 

This Space Scoop is based on Press Releases from ALMA , NAOJ .
ALMA NAOJ
Görüntü
Yazıcı Dostu Versiyon

Hala merak ediyor musun? Daha fazlasını öğren...

Uzay Gazetesi Nedir?

Gökbilimi biraz daha keşfet

Yeni Nesil Uzay Kaşiflerine İlham Veriyor

Uzay Gazetesi Dostları

İletişime Geçin